Bài 12 : Thường thức mĩ thuật – Một số công trình tiêu biểu của Mĩ thuật Thời Lý  – Mĩ thuật lớp 6

KIẾN TRÚC

Chùa Một Cột (Chùa Diên Hựu)

  • Chùa Một Cột (được xây dựng năm 1049) là một trong những công trình kiến trúc tiêu biểu của kinh thành Thăng Long.
  • Ngôi chùa có kiến trúc như khối vuông đặt trên một cột đá đường kính 1,25 m. Chùa có hình dáng như một đoá sen nở giữa hồ, xung quanh có lan can bao bọc. Chùa còn có tên là Diên Hựu, nghĩa là tiếp nối lâu dài.
  • Ngôi chùa đã qua nhiều lần trùng tu (lần cuối cùng vào năm 1954) nhưng vẫn giữ nguyên cấu trúc như ban đầu. Những đường cong mềm mại của mái, nét khoẻ khoắn của cột và các chi tiết kiến trúc đã tạo nên sự hài hoà giữa những khoảng sáng, tối ẩn hiện lung linh trong không gian yên tĩnh.
Bài 12 : Thường thức mĩ thuật - Một số công trình tiêu biểu của Mĩ thuật Thời Lý  - Mĩ thuật lớp 6
Hình 1. Chùa Một Cột

ĐIÊU KHẮC VÀ GỐM

1. Điêu khắc

  • Tượng A-di-đà (Chùa Phật Tích, Bắc Ninh)
    • Là tác phẩm nghệ thuật đặc sắc của nền điêu khắc cổ Việt Nam, tạc từ đá nguyên khối màu xanh xám, được chia thành hai phần tượng và bệ.
    • Khuôn mặt và hình dáng chung của tượng biểu hiện vẻ dịu dàng, đôn hậu của Đức Phật. Nét đẹp còn được thể hiện trên từng chi tiết và các nếp áo.
    • Bệ đá gồm hai tầng : tầng trên là toà sen hình tròn, tầng dưới là đế tượng hình bát giác, xung quanh được chạm trổ nhiều hoạ tiết trang trí hình hoa dây và sóng nước rất tinh tế.
Bài 12 : Thường thức mĩ thuật - Một số công trình tiêu biểu của Mĩ thuật Thời Lý  - Mĩ thuật lớp 6
Hình 2. Tượng A-di-đà
  • Con Rồng
    • Rồng thời Lý có dáng dấp hiền hoà, mềm mại, không có cặp sừng trên đầu, có hình giống chữ S, uốn khúc nhịp nhàng theo kiểu thắt túi, thân Rồng trơn hoặc có.
    • Rồng thời Lý được coi là hình tượng đặc trưng của nền văn hoá dân tộc Việt Nam.
Bài 12 : Thường thức mĩ thuật - Một số công trình tiêu biểu của Mĩ thuật Thời Lý  - Mĩ thuật lớp 6
Hình 3. Hình con rồng Thời Lý

2. Gốm

Nghệ thuật gốm thời Lý rất tinh xảo thể hiện ở chất màu men khá phong phú ; xương gốm mỏng, nhẹ; nét khắc chìm uyển chuyển ; hình dáng các đồ gốm nhẹ nhàng thanh thoát, trau chuốt mang vẻ đẹp trang trọng ; đề tài trang trí thường là chim muông, hình tượng bông sen, đài sen, lá sen cách điệu.

Bài 12 : Thường thức mĩ thuật - Một số công trình tiêu biểu của Mĩ thuật Thời Lý  - Mĩ thuật lớp 6

CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP

  1. Em hãy kể một vài nét về Chùa Một Cột, Tượng A-di-đà.
  2. Em còn biết thêm công trình mĩ thuật nào của thời Lý ?

Nguồn: Sách Âm nhạc và Mĩ thuật 6 – Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam